Od 1 kwietnia 2026 r. kierowcy korzystający z autostrady A4 na odcinku Katowice–Kraków mogą zapłacić więcej za przejazd. Stalexport Autostrady Małopolska złożył do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad wniosek o zatwierdzenie nowych stawek opłat. Podwyżki mają objąć wszystkie kategorie pojazdów – od motocykli i samochodów osobowych po pojazdy ciężarowe o największej dopuszczalnej masie.
Spółka argumentuje, że zmiana taryfy jest elementem długoterminowej polityki utrzymania infrastruktury, finansowania bieżących remontów oraz dostosowania poziomu opłat do rosnących kosztów operacyjnych.
Podwyżki opłat dla wszystkich kategorii pojazdów
Zgodnie ze złożonym wnioskiem, nowe stawki miałyby kształtować się następująco:
- pojazdy kategorii 1 (inne niż motocykle) – wzrost z 17 zł do 18 zł,
- pojazdy kategorii 2, 3, 4 i 5 – wzrost z 52 zł do 55 zł.
Zmiana oznacza podwyżkę o 1 zł w przypadku samochodów osobowych oraz o 3 zł dla pojazdów cięższych, w tym dostawczych i ciężarowych. Choć nominalnie kwoty nie wydają się wysokie, w skali roku – zwłaszcza dla firm transportowych regularnie korzystających z tego odcinka – mogą oznaczać zauważalny wzrost kosztów operacyjnych.
Nowe stawki wejdą w życie dopiero po uzyskaniu formalnej zgody GDDKiA. Do tego czasu obowiązują dotychczasowe ceny.
Bonifikaty dla pojazdów średnich
Istotnym elementem systemu opłat pozostają bonifikaty dla pojazdów kategorii 2 i 3. Obecnie przy stawce 52 zł stosowana jest bonifikata w wysokości 22 zł, co realnie obniża koszt przejazdu dla części użytkowników.
Spółka poinformowała, że wysokość ewentualnych bonifikat przy nowej stawce 55 zł będzie jeszcze przedmiotem konsultacji z GDDKiA. Ostateczny poziom ulg może więc wpłynąć na rzeczywisty koszt przejazdu dla przedsiębiorców korzystających z autostrady w celach transportowych.
Dla branży logistycznej i przewoźników to kluczowa kwestia, ponieważ A4 Katowice–Kraków jest jednym z najważniejszych fragmentów korytarza transportowego łączącego Śląsk z Małopolską i dalej z południową granicą kraju.
Historia koncesji i eksploatacji odcinka A4
Podstawą funkcjonowania systemu opłat jest umowa koncesyjna podpisana 19 września 1997 r. Dokument obejmował modernizację autostrady A4 na odcinku Katowice (węzeł Murckowska, km 340,2) – Kraków (węzeł Balice, km 401,1) do standardów płatnej autostrady oraz jej późniejszą eksploatację.
Na przestrzeni lat umowa była aktualizowana aneksami dostosowującymi warunki do zmieniających się realiów rynkowych i prawnych. W 2004 r. całość praw i obowiązków koncesyjnych została przeniesiona na spółkę Stalexport Autostrada Małopolska.
Model koncesyjny oznacza, że operator odpowiada nie tylko za pobór opłat, ale również za:
- utrzymanie nawierzchni,
- remonty i modernizacje,
- zapewnienie bezpieczeństwa ruchu,
- zarządzanie infrastrukturą towarzyszącą (MOP-y, systemy informacji, obsługa zdarzeń drogowych).
Koszty tych działań – jak wskazuje spółka – rosną wraz z inflacją, wzrostem cen materiałów budowlanych, energii oraz wynagrodzeń.
Znaczenie odcinka Katowice–Kraków
Odcinek A4 Katowice–Kraków to jedna z najbardziej obciążonych tras w południowej Polsce. Łączy dwa duże ośrodki miejskie i przemysłowe, a także stanowi element międzynarodowego korytarza transportowego w osi wschód–zachód.
Każdego dnia korzystają z niego:
- kierowcy dojeżdżający do pracy,
- przedsiębiorcy realizujący transport krajowy i międzynarodowy,
- turyści podróżujący między Śląskiem a Małopolską.
Z tego powodu nawet niewielkie zmiany w taryfach opłat są szeroko komentowane przez użytkowników oraz środowiska biznesowe.
Grupa kapitałowa i zaplecze właścicielskie
Działalność Stalexport Autostrady koncentruje się głównie na eksploatacji i utrzymaniu koncesyjnego odcinka A4 Katowice–Kraków.
Głównym akcjonariuszem spółki jest włoska grupa holdingowa Mundys S.p.A., działająca globalnie w sektorze infrastruktury transportowej i inteligentnej mobilności. Grupa inwestuje w autostrady, lotniska oraz nowoczesne rozwiązania wspierające zarządzanie ruchem i bezpieczeństwo transportu.
Zaplecze międzynarodowe oznacza dostęp do know-how oraz doświadczeń z innych rynków, ale jednocześnie powoduje, że polityka taryfowa spółki bywa analizowana w kontekście rentowności projektów infrastrukturalnych w skali międzynarodowej.
Co dalej?
Ostateczna decyzja w sprawie podwyżek należy do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Jeśli wniosek zostanie zatwierdzony, nowe stawki zaczną obowiązywać od 1 kwietnia 2026 r.
Dla kierowców oznacza to kolejną zmianę w kosztach podróży, a dla firm transportowych – konieczność uwzględnienia wyższych opłat w kalkulacjach cen usług. W kontekście rosnących kosztów paliwa, pracy i utrzymania floty nawet niewielkie podwyżki opłat drogowych stają się elementem szerszej układanki kosztowej w branży transportowej.
Najbliższe tygodnie pokażą, czy regulator zaakceptuje proponowane stawki w obecnym kształcie, czy też zdecyduje się na ich modyfikację – zwłaszcza w zakresie bonifikat dla pojazdów średnich kategorii.
