Pierwsze dni amerykańsko-izraelskiej operacji militarnej przeciwko Iranowi kosztowały miliardy dolarów. Według informacji ujawnionych przez amerykańskie media w ciągu zaledwie dwóch pierwszych dni walk Stany Zjednoczone wydały około 5,6 mld dolarów wyłącznie na amunicję wykorzystaną w atakach powietrznych. Oznacza to, że każdego dnia operacji koszty działań przekraczały miliard dolarów.
Skala wydatków pokazuje, jak intensywna była operacja oraz jak zaawansowane systemy uzbrojenia zostały wykorzystane. Co ciekawe, eksperci podkreślają, że największym problemem dla USA może nie być koszt wojny, lecz tempo zużywania najnowocześniejszej broni, której produkcja trwa miesiącami, a czasem nawet latami.
Najdroższy bombowiec świata w akcji
Jednym z kluczowych elementów operacji był bombowiec B-2 Spirit, uznawany za najdroższy samolot wojskowy w historii.
Maszyna została zaprojektowana w układzie tzw. „latającego skrzydła”, czyli konstrukcji bez klasycznego ogona, w której kadłub płynnie łączy się ze skrzydłami. Taki kształt nie jest przypadkowy — pozwala znacząco ograniczyć wykrywalność przez radary.
Na efekt „niewidzialności” wpływa kilka elementów:
- specjalna powłoka pochłaniająca fale radarowe
- spłaszczony kształt konstrukcji
- umieszczenie silników wewnątrz kadłuba
Dzięki temu bombowiec generuje bardzo słaby sygnał radarowy, co utrudnia jego wykrycie przez systemy obrony przeciwnika.
Eksperci podkreślają jednak, że określenie „niewidzialny” jest uproszczeniem. B-2 nie jest całkowicie niewykrywalny — jego konstrukcja sprawia jedynie, że radar może błędnie interpretować sygnał jako niewielki obiekt lub zakłócenie.
Koszt jednego egzemplarza tego bombowca szacuje się na 1,5–2,2 miliarda dolarów.
Bomba zdolna przebić 60 metrów ziemi
W operacji wykorzystano również jedną z najpotężniejszych konwencjonalnych bomb w arsenale USA — GBU-57A/B.
To potężna bomba penetrująca o masie około 13,5 tony, zaprojektowana specjalnie do niszczenia silnie umocnionych obiektów znajdujących się głęboko pod ziemią, takich jak:
- bunkry wojskowe
- podziemne centra dowodzenia
- instalacje nuklearne
Przed eksplozją może ona wbić się nawet 60 metrów w głąb gruntu, co pozwala niszczyć cele niedostępne dla standardowego uzbrojenia.
Bomby tego typu mogą być używane również w serii — kolejne uderzenia trafiają w to samo miejsce, przebijając się coraz głębiej.
Jedyną maszyną zdolną do przenoszenia tak dużego uzbrojenia są właśnie bombowce B-2 Spirit.
Tomahawk – rakiety o zasięgu 2500 kilometrów
W atakach na Iran wykorzystano także pociski manewrujące Tomahawk, które od dekad stanowią podstawę amerykańskich precyzyjnych uderzeń.
Tomahawk to rakieta zdolna do rażenia celów na dystansie około 2500 kilometrów. Może być wystrzeliwana z:
- okrętów podwodnych
- niszczycieli
- krążowników
Rakiety te mogą przenosić głowice konwencjonalne lub specjalne. Standardowa głowica konwencjonalna waży około 450 kilogramów.
Od momentu wprowadzenia do służby w latach 80. system przeszedł wiele modernizacji. Najnowsza wersja Block V posiada m.in.:
- ulepszoną nawigację
- nowoczesne systemy łączności
- zdolność zwalczania ruchomych celów
Systemy obrony przeciwrakietowej
Równolegle z atakami ofensywnymi USA wykorzystują także zaawansowane systemy obrony przeciwrakietowej.
Jednym z nich jest THAAD, który został zaprojektowany do przechwytywania pocisków balistycznych na dużych wysokościach.
Jego wyjątkową cechą jest sposób niszczenia celu. Pocisk przechwytujący nie posiada klasycznej głowicy wybuchowej — niszczy rakietę wyłącznie energią kinetyczną podczas zderzenia.
Takie rozwiązanie zmniejsza ryzyko detonacji głowic jądrowych przechwytywanej rakiety.
Drugim ważnym systemem jest Patriot, który służy do zwalczania:
- rakiet balistycznych
- pocisków manewrujących
- dronów
- samolotów
Jedna wyrzutnia Patriot może przenosić:
- 4 duże pociski PAC-2
- lub nawet 16 mniejszych rakiet PAC-3.
Nowa generacja rakiet i dronów
Operacja przeciwko Iranowi była także okazją do wykorzystania nowego uzbrojenia, które dopiero niedawno trafiło do amerykańskiego arsenału.
Jednym z takich systemów jest Precision Strike Missile (PrSM) — nowoczesny pocisk balistyczny wystrzeliwany z wyrzutni HIMARS.
Jego zasięg wynosi od 60 do 500 kilometrów, a konstrukcja została zaprojektowana tak, aby w przyszłości można było łatwo instalować nowe typy głowic bojowych.
Nowością jest także dron LUCAS, który powstał w oparciu o analizę irańskich bezzałogowców Shahed.
Parametry drona:
- masa: 150–200 kg
- zasięg: do 2000 km
- prędkość: ok. 150–185 km/h
- czas lotu: do 6 godzin
Koszt jednego egzemplarza wynosi około 35 tys. dolarów, co czyni go bardzo tanią bronią w porównaniu z tradycyjnymi systemami.
MQ-9 Reaper – słynny „żniwiarz”
W operacji wykorzystano także drony MQ-9 Reaper, znane z licznych operacji wojskowych na całym świecie.
Maszyna ma:
- długość około 11 metrów
- pułap lotu do 15 km
- zasięg operacyjny około 1900 km
Reaper może pozostawać w powietrzu nawet 14 godzin i przenosić różne typy uzbrojenia, w tym:
- pociski Hellfire
- bomby kierowane laserowo
Myśliwce piątej generacji
W działaniach wojskowych uczestniczyły również najnowocześniejsze myśliwce amerykańskiego lotnictwa.
Jednym z nich jest F-35 Lightning II, wielozadaniowy myśliwiec piątej generacji o obniżonej wykrywalności radarowej.
Maszyna może przenosić do 8,2 tony uzbrojenia, w tym pociski przeznaczone do niszczenia celów powietrznych, lądowych i morskich.
Drugim kluczowym samolotem jest F-22 Raptor, który osiąga prędkość ponad Mach 2 i może wykrywać cele z odległości ponad 240 kilometrów.
Połączenie technologii stealth, nowoczesnych radarów oraz zaawansowanej elektroniki sprawia, że jest on uznawany za jeden z najskuteczniejszych myśliwców w historii.
Problemem może być nie koszt, lecz zapasy
Choć miliardy dolarów wydawane każdego dnia robią ogromne wrażenie, eksperci wskazują, że dla USA większym problemem może być tempo zużywania nowoczesnej broni.
Produkcja niektórych systemów — zwłaszcza rakiet precyzyjnych i zaawansowanej amunicji — wymaga skomplikowanych procesów technologicznych i może trwać wiele miesięcy.
Oznacza to, że długotrwały konflikt może prowadzić do wyczerpywania zapasów, których nie da się szybko uzupełnić.
